Van 95ste tot 7de, opmars Marokko op wereldranglijst begon met brief van de koning

Zelden kwam een voetballand zo spectaculair op als Marokko, maandagnacht de tegenstander van Nederland in de zestiende finales van het WK. Het duidelijkst is die groei te zien op de FIFA-wereldranglijst, waar Marokko in zestien jaar 88 plekken steeg, van de 95ste naar de huidige 7de plaats. Een plekje boven Oranje. Welke grote beslissingen en ontwikkelingen hebben Marokko zo ontzettend voortgestuwd in het internationale voetbal? 2008: de brief van de koning Dramatisch waren ze geweest, de jaren tussen 1998 (lange tijd het laatste WK van Marokko) en 2008. Door tien jaar stagnatie, onrust en absentie op wereldkampioenschappen was het Marokkaanse voetbal in crisis geraakt en gekelderd op de wereldranglijst. Op een conferentie op 24 oktober in de kustplaats Skhirat werd nagedacht over hoe het verval van het voetbal moest worden gestopt. Een ingezonden brief van Koning Mohammed VI werd daarvan het tastbare overblijfsel. "De sport is onderworpen aan indringers, die het voetbal op een schaamteloze manier uitbuiten voor puur commerciële of egoïstische doeleinden", schreef hij. "We moeten een strikte strategie invoeren, onder het motto van deze conferentie: een gezamenlijke visie, een gedeelde verantwoordelijkheid." De bestuurscultuur in de sport moest moderner, wetten rond het voetbal soepeler en bovenal moest er stevig worden geïnvesteerd. 2009: de voetbalschool Een van de eerste investeringen werd gedaan in het opzetten van een voetbalschool: de Académie Mohammed VI de Football in Salé, in het noordwesten van het land. Daarmee werd het jeugdvoetbal gecentraliseerd: de beste jonge spelers uit heel Marokko werden naar Salé gehaald. Mark Wotte werkte tussen 2016 en 2019 voor de Marokkaanse bond en kwam geregeld bij de Académie Mohammed VI. Hij trof er een hypermoderne voetbalkostschool aan. "Een super-de-luxe academie. Dat was een eerste aanzet om het jeugdvoetbal in Marokko structureel te laten groeien." "Die jongens trainen daar iedere dag 's morgens vroeg, zitten dan in de klas, om daarna nog een keer te trainen. Dan kun je ze heel veel meegeven." Het gaf het Marokkaanse jeugdvoetbal vorm en uitstraling. De grote successen op internationale jeugdtoernooien, zoals het winnen van het WK voor spelers tot 20 jaar van vorig jaar, zijn er direct mee verbonden. Maar ook het 'grote' Marokko profiteert er al geruime tijd van. Internationals als Nayef Aguerd, Azzedine Ounahi, Youssef En-Nesyri en Feyenoorder Oussama Targhelline speelden in de Académie Mohammed VI en droegen bij aan de opmars van het Marokkaanse elftal. 2014: blik op de diaspora De ontwikkeling van binnenlandse talenten leverde al veel op, maar dat deed de verbeterde scouting van spelers uit de Marokkaanse diaspora al helemaal. Voor 2008, en in de eerste fase erna, was dat allemaal houtje-touwtje georganiseerd. Op basis van tips of eigen initiatief werden spelers in Europese competities ontdekt, maar een echt systeem ontbrak. Vanaf 2014 kwam daar onder bondsvoorzitter Fouzi Lekjaa verandering in. Er werd een databank opgezet met een overzicht van alle spelers in Europa met Marokkaanse wortels. Talenten werden tijdig benaderd en een serieus perspectief geboden. Vanaf 2015 hadden die hervormingen voor het eerst echt resultaat: met spelers als Hakim Ziyech, Sofyan Amrabat, Achraf Hakimi en Noussair Mazraoui werden echt grote vissen binnengehengeld. Daarna ging het op de wereldranglijst snel: in 2015 stond Marokko 75ste, vijf jaar later 35ste. 2022: kans voor eigen coaches Drie maanden voor het WK van 2022 in Qatar werd de succesvolle bondscoach Vahid Halilhodzic ontslagen. Het boterde niet tussen veel van de Marokkaanse spelers en hun Bosnische trainer. Zijn opvolger werd uit de eigen competitie bij topclub Wydad Casablanca weggeplukt. Walid Regragui leidde Marokko vervolgens naar een historische plek in de halve finales. Ook na de Afrika Cup van vorig jaar (officieel gewonnen door Marokko) werd met de huidige bondscoach Mohamed Ouahbi een trainer uit eigen gelederen aangesteld: hij schoof door als coach van de onder-20. En net als bij voetballers probeert de Marokkaanse bond ook jonge talentvolle trainers uit de diaspora te halen. Zo kregen meerdere oud-internationals uit Nederland de mogelijkheid om in Marokko een versnelde trainerscursus te doen. 2026: meer macht en zelfbewustzijn De grote successen onder Regragui werden geboekt met grotendeels defensief spel, maar dit WK speelt Marokko onder bondscoach Ouahbi juist aanvallend. Niet langer stelt Marokko zich op als de underdog en dat nieuwe zelfbewustzijn past ook wel bij de grootse plannen van de komende jaren. Marokko wil een grote speler worden in de voetbalwereld. De Marokkaanse invloed op het Afrikaanse voetbal is al groter geworden (op die invloed is vanuit andere Afrikaanse landen ook kritiek) en ook mondiaal moet de status veranderen. De organisatie van het volgende WK, samen met Spanje en Portugal, moet de kroon worden op het werk dat in 2008 begon, met de brief van de koning. Nieuwe hoop maar ook kritiek Voetballiefhebbers in Marokko zijn natuurlijk blij met alle investeringen in de sport, maar er is ook onvrede, schreef correspondent Samira Jadir eerder. "Dat kwam aan de oppervlakte tijdens de Gen Z-protesten van september vorig jaar. De kritiek over de staat van de sociale voorzieningen werd toen aangejaagd door het organiseren van de Afrika Cup eind dit jaar en het WK voetbal van 2030." "Een groot deel van de bevolking vindt het onacceptabel dat er wel geld wordt uitgegeven aan de bouw van prestigieuze stadions, maar niet aan zorg en onderwijs voor alle Marokkanen."