Met Nederlandse voetbalwet zijn hooligans 'tien keer harder te straffen dan in Engeland'
Door NOS Voetbal, thursday 2026-11-19 15:20:03Dat voetbalsupporters met vuurwerk wedstrijden stilleggen of de spelersbus van de eigen club gijzelen, is niet te wijten aan gebrekkige Nederlandse wetgeving. "Nederland heeft de strengste voetbalwet ter wereld, veel strenger dan Engeland." Dat stelt Jan Brouwer, hoogleraar Recht en Samenleving aan de Rijksuniversiteit van Groningen. Afgelopen zondag probeerde hij in het radioprogramma Langs de Lijn En Omstreken een wijdverspreid misverstand uit de wereld te helpen. Brouwer houdt zich al dertig jaar bezig met voetbalvandalisme en trekt al net zo lang ten strijde tegen het idee dat het in Engeland allemaal beter is geregeld bij de aanpak van voetbalvandalisme dan in Nederland. "Onze voetbalwet is een opeenhoping van allerlei wettelijke bepalingen op grond waarvan wij op buitengewoon geniepige wijze hooligans straffen kunnen geven, die het tienvoudige zijn van wat in Engeland kan." Recent was het weer raak. De eredivisiewedstrijd Cambuur-Go Ahead Eagles werd vorige maand definitief gestaakt, nadat tot tweemaal toe vuurwerk in het uitvak werd afgestoken. Twee weken geleden kon de eerstedivisiewedstrijd Vitesse-De Graafschap niet doorgaan, omdat De Graafschap-fans niet welkom waren in Arnhem en uit woede daarover de bus van hun eigen spelers tegenhielden. "Het grote geheim van de Engelse voetbalwet, de 'Hooligan Act', is dat daar eind jaren tachtig het strafrecht is verwisseld voor het civiel recht", legt Brouwer uit. "Stadionverboden worden daar bijvoorbeeld opgelegd door de civiele rechter, omdat de bewijslast daar veel lager ligt dan in het strafrecht." "Wij hebben dat daarna overgenomen", vervolgt Brouwer. "Maar wij straffen in vergelijking met Engeland veel harder. Daarnaast hebben wij de bevoegdheid in het leven geroepen om boetes op te leggen, iets dat in Engeland bijvoorbeeld niet kan." Volgens Brouwer is Nederland het enige land ter wereld waar supporters met een stadionverbod een meldingsplicht hebben. "In Engeland hoeft dat alleen als er op het (Europese) vasteland wordt gespeeld, dan moet iemand met een stadionverbod zijn paspoort inleveren en kom je het eiland niet af. Maar voor wedstrijden in Engeland zelf is er geen meldingsplicht." Op de vraag waarom dan toch vaak wordt gedacht dat Engeland het probleem veel beter onder controle heeft, antwoordt Brouwer: "Er is in Engeland, maar ook in andere landen, een stilzwijgende afspraak met de pers dat er niet al te veel over wordt bericht. Alleen kleine berichtjes, zodat de hooligans niet hun finest hour beleven als ze een treinstel in de fik hebben gestoken." Ongein uithalen Ondanks de strenge wet in Nederland ziet Brouwer voetbalvandalisme niet snel verdwijnen. "Op moord en doodslag staan de strengste straffen, maar daarmee voorkom je het niet. Dat geldt ook voor voetbalvandalisme. Daar komen emoties bij los en welke straf je daar ook voor geeft, het gebeurt. Men kan zich gewoon niet beheersen." Daar komt bij dat de groep voetbalhooligans zichzelf volgens Brouwer steeds weer vernieuwt. "Dat zagen we na de coronacrisis, toen we ineens heel veel last van voetbalvandalisme hadden. Oudere supporters trokken zich terug en jonge broekies moesten zich bewijzen. Er zijn supportersgroepen waar het een badge of honour is als je ongein uithaalt." Brouwer heeft wel een suggestie waar in Nederland ruimte voor verbetering is: "Een speciale voetbalpolitie-eenheid, zoals ze die in Engeland sinds 1994 hebben. Die telt daar zo'n honderd mensen en houdt voetbalhooligans dacht en de nacht in de gaten. Dat is echt van toegevoegde waarde." Hij heeft die suggestie in zijn contacten met de politie weleens gedaan. "Maar dan hoor je: we zouden dat dolgraag willen, maar daar hebben we onvoldoende capaciteit voor. Daar zou je als politiek geld voor vrij moeten maken, zoals men in Engeland heeft gedaan." Geldkwestie Die geldkwestie speelt volgens de hoogleraar ook bij het fouilleren van supporters. Ook dat is volgens hem in Engeland veel beter geregeld. "In Nederland zijn dat vaak goedwillende vrijwilligers met een minimale of helemaal geen opleiding. In Engeland zijn dat allemaal goedopgeleide mensen, met apparatuur om meerdere mensen op te roepen." Volgens Brouwer is er ook winst te behalen in de communicatie. "De kans dat dezelfde supporter opnieuw in de fout gaat, is klein. Ik pleit er al jaren voor dat de KNVB veel beter communiceert op welke manier je allemaal kan worden gepakt en hoe zwaar de straffen zijn. Ook de officier van justitie komt bij je langs."
Voetbalcentraal
Voetbalcentraal is een merk van ELF Voetbal
Postadres
ELF Voetbal
Postbus 6684
6503 GD Nijmegen
Adverteren
Voor advertentiemogelijkheden kunt u contact opnemen met:
Mike Bogaard
mike@elf-panna.nl